Tầng trệt là tầng mấy? Cách đếm tầng ở miền Bắc và miền Nam
Tầng trệt là tầng 1 hay tầng 0, lầu 1 là tầng mấy? Giải thích cách đếm tầng ở hai miền, trong quy chuẩn xây dựng và trên thế giới, kèm mẹo đọc tin thuê nhà.
Mezhome
04 tháng 11, 20267 phút đọc
Hẹn bạn "ở tầng 2 quán cà phê", hai người có thể đứng lệch nhau đúng một tầng. Người lớn lên ở Hà Nội leo một đợt cầu thang rồi ngồi chờ. Người lớn lên ở Sài Gòn leo hai đợt rồi gọi điện hỏi "ủa, bạn đâu". Chẳng ai sai cả. Chỉ là mỗi miền đếm tầng một kiểu, và chuyện tưởng nhỏ này làm khổ không ít người đi xem nhà, giao hàng, chuyển trọ.
Bài này trả lời dứt điểm: tầng trệt là tầng mấy, lầu 1 là tầng mấy, quy chuẩn xây dựng gọi thế nào, thế giới đếm ra sao, và quan trọng nhất là đọc một tin cho thuê "phòng lầu 3, không thang máy" thì bạn sắp leo bao nhiêu bậc.
Tầng trệt là gì?
Tầng trệt là tầng nằm sát mặt đất, tầng mà bạn bước từ vỉa hè vào là tới. Từ "trệt" quen thuộc với người miền Nam; người miền Bắc gọi đúng tầng ấy là tầng 1 và hầu như không dùng chữ "trệt" trong đời sống hằng ngày.
Vậy nên câu hỏi "tầng trệt là tầng mấy" có hai đáp án tuỳ bạn hỏi ai:
- Theo cách gọi miền Bắc: tầng trệt chính là tầng 1.
- Theo cách gọi miền Nam: tầng trệt là trệt, không đánh số; tầng ngay trên nó mới là lầu 1.
Miền Bắc và miền Nam đếm khác nhau thế nào?
Theo lời một phó giám đốc Sở Xây dựng được báo Pháp Luật TP.HCM (đăng lại trên Tuổi Trẻ) dẫn từ năm 2012, miền Bắc đếm tầng sát đất là tầng 1, lên một tầng là tầng 2, tầng 3. Miền Nam gọi tầng sát đất là trệt, rồi lầu 1, lầu 2. Bảng quy đổi nhanh:
| Vị trí thực tế | Cách gọi miền Bắc | Cách gọi miền Nam |
|---|---|---|
| Tầng sát mặt đất | Tầng 1 | Trệt |
| Lên một đợt cầu thang | Tầng 2 | Lầu 1 |
| Lên hai đợt cầu thang | Tầng 3 | Lầu 2 |
| Lên ba đợt cầu thang | Tầng 4 | Lầu 3 |
Quy tắc ghi nhớ: lầu N của miền Nam bằng tầng N+1 của miền Bắc. "Lầu 1" là tầng 2, "lầu 3" là tầng 4. Nếu bạn đang tìm phòng ở TP.HCM và chủ nhà nói "phòng lầu 3", hãy chuẩn bị tinh thần leo ba đợt cầu thang, không phải hai.
Vì sao hai miền lại khác nhau?
Cách gọi "trệt, lầu" của miền Nam gần với lối đếm của Pháp và Anh, nơi tầng sát đất không được đánh số. Cách gọi "tầng 1" của miền Bắc lại giống lối đếm của Mỹ hay Trung Quốc. Nguồn gốc chính xác của sự khác biệt này thì chưa có tài liệu nào khẳng định chắc chắn, nên ở đây xin dừng ở mức ghi nhận: hai lối đếm cùng tồn tại và cùng đúng trong vùng của nó.
Quy chuẩn xây dựng gọi là gì?
Trong văn bản của ngành xây dựng chỉ có chữ "tầng", không có chữ "lầu". Thông tư 06/2021/TT-BXD của Bộ Xây dựng, khi phân cấp công trình, dùng tiêu chí "số tầng" của toà nhà. Hồ sơ thiết kế, bản vẽ xin phép xây dựng, giấy tờ nhà cũng ghi theo "tầng", đếm từ tầng sát đất là tầng 1.
Điều này có nghĩa: căn hộ bạn thuê ở "lầu 5" theo cách nói của chủ nhà có thể được ghi là "tầng 6" trong hồ sơ toà nhà hoặc trong hợp đồng. Khi ký hợp đồng thuê hay mua, cách chắc nhất là ghi tầng theo bản vẽ hoặc theo số căn hộ chính thức, và nếu cần thì mở ngoặc "tức là lên N đợt cầu thang từ sảnh".
Cách tính số tầng để phân cấp công trình (tầng lửng tính thế nào, tầng tum ra sao) là chuyện kỹ thuật dành cho chủ đầu tư và cơ quan cấp phép, có nhiều quy định chi tiết và đã thay đổi theo thời gian. Người đi thuê không cần nắm, chỉ cần biết rằng con số trên giấy tờ và con số chủ nhà nói miệng có thể lệch nhau một đơn vị.
Thang máy ghi G, M, L, 12Bis: quy ước riêng của từng toà
Bước vào thang máy một toà chung cư, bạn có thể thấy nút G, M, L hoặc những con số nhảy cóc. Đó thường là quy ước của chính toà nhà ấy:
- G (ground) là tầng sát đất, tức tầng trệt.
- M (mezzanine) là tầng lửng.
- L (lobby) là tầng sảnh, có khi trùng với G, có khi không.
- Một số toà bỏ qua con số bị coi là không may, hoặc đặt tên kiểu "12Bis" thay cho tầng kế tiếp, như một trường hợp từng được báo chí nhắc đến.
Số trên nút thang máy vì thế không phải lúc nào cũng trùng với số tầng trong hồ sơ. Khi mua hoặc thuê căn hộ, hãy đối chiếu vị trí căn với bản vẽ mặt bằng, hoặc hỏi thẳng ban quản lý: căn này là tầng mấy theo hồ sơ, và nút thang máy nào.
Thế giới cũng chia hai phe
Người Việt không cô đơn trong chuyện này. Theo mục "Storey" của Wikipedia tiếng Anh, Anh và phần lớn châu Âu gọi tầng sát đất là "ground floor", tầng ngay trên mới là "first floor". Mỹ, Canada, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc đếm tầng sát đất là tầng 1.
Hệ quả vui: cùng một toà nhà bảy tầng, tầng trên cùng ở Anh được gọi là tầng 6, ở Mỹ là tầng 7. Nếu bạn đặt phòng khách sạn ở châu Âu và được xếp "first floor", đừng ngạc nhiên khi phải leo một đợt cầu thang.
Áp vào Việt Nam: cách gọi miền Nam (trệt, lầu 1) gần với phe châu Âu; cách gọi miền Bắc (tầng 1, tầng 2) gần với phe Mỹ. Biết điều này, bạn sẽ không còn thấy cách gọi của miền kia là "sai".
Mẹo cho người đi thuê nhà
Đọc tin cho thuê
- "Phòng lầu 3, không thang máy" ở TP.HCM nghĩa là leo ba đợt cầu thang. Cùng dòng chữ ấy nếu người đăng là chủ nhà gốc Bắc, có thể chỉ là hai đợt. Cách hỏi không bao giờ sai: "Phòng này từ cửa vào phải leo mấy đợt cầu thang ạ?".
- Phòng "tầng trệt" thường rẻ hơn hoặc dễ cho thuê hơn tuỳ khu: tiện dắt xe, dễ bán hàng, nhưng ồn, bụi và dễ ngập ở vùng trũng. Phòng tầng cao thoáng hơn nhưng nóng mái và leo mệt. Biết chính xác tầng giúp bạn quyết đúng ngay từ lúc đọc tin.
Khi hẹn xem nhà
Chốt với người dẫn đi xem bằng số đợt cầu thang, không bằng số tầng. "Em đứng ở tầng 2" có thể là lầu 1 hoặc lầu 2 tuỳ người nói.
Khi ký hợp đồng
Ghi tầng theo hồ sơ hoặc số căn chính thức, mở ngoặc cách gọi thông thường để cả hai bên cùng hiểu. Ví dụ: "căn 301, tầng 3 theo bản vẽ (lầu 2)".
Khi chuyển đồ
Người khuân vác tính công theo tầng thật. Báo đúng "leo ba đợt cầu thang, không thang máy" để không phải thương lượng lại giữa chừng khi tủ lạnh đang nằm ở lưng chừng cầu thang.
Tóm lại
Tầng trệt là tầng sát mặt đất. Miền Bắc gọi nó là tầng 1, miền Nam gọi là trệt và bắt đầu đếm "lầu" từ tầng kế trên. Lầu N bằng tầng N+1. Quy chuẩn xây dựng chỉ dùng chữ "tầng", còn nút thang máy là quy ước riêng của từng toà. Khi đọc tin, hẹn xem nhà hay ký hợp đồng, hãy quy mọi thứ về một đơn vị không ai hiểu nhầm được: số đợt cầu thang phải leo.
Những bài "từ điển nhà đất" kiểu này, cùng mẹo xem phòng, chuyện tiền cọc và chuyện phố, MezHome đăng đều trong mục Tin tức tại mezhome.com/tin-tuc.
Nguồn tham khảo
- Tuổi Trẻ (đăng lại từ Pháp Luật TP.HCM), 20/12/2012: "Tầng" hay "lầu": mỗi nơi một phách.
- Wikipedia tiếng Anh, mục "Storey" (cách đếm tầng ở Anh, châu Âu, Mỹ, Canada, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc).
- Nippon Paint Việt Nam, bài "Tầng trệt là gì".
- Thông tư 06/2021/TT-BXD của Bộ Xây dựng (cách dùng thuật ngữ "số tầng").
Sẵn sàng tìm nhà phù hợp?
Xem phòng trọ, căn hộ và văn phòng cho thuê trên bản đồ Mezhome.



